علت و نحوه ریست فکتوری کارتخوان و انواع دستگاه پوز سیار
امروزه پذیرندگان برای حل اختلالات نرمافزاری یا افت سرعت تراکنش به فکر ریست فکتوری کارتخوان میافتند. این فرآیند ابزاری کارآمد برای بازیابی تنظیمات اولیه دستگاه پوز است. استفاده از انواع دستگاه کارتخوان در کسبوکارهای امروزی جایگاه ویژهای دارد. اما گاهی این تجهیزات با مشکلات سیستمی گوناگونی روبرو میگردند. در این حالت، کاربران برای حل مشکلات به اقداماتی نظیر ریست فکتوری کارتخوان روی میآورند.
علاوه بر دستگاههای سنتی، تجهیزات مدرنتری مانند کارتخوان کش لس نیز در بازار وجود دارند. این ابزارها نیز برای ارائه خدمات بدون وقفه نیاز به نگهداری صحیح دارند. در برخی مواقع، بروز نقصهای فنی ما را به بازنشانی کامل تنظیمات پوز وادار میسازد.
تیم فنی ما در این مقاله علل نیاز به بازنشانی و روشهای عملی انجام آن را بررسی میکند. همچنین پیشنهاد میکنیم برای مطالعه مقالات بیشتر در حوزه فناوریهای پرداخت به وبلاگ ما سر بزنید.
چرا به ریست فکتوری کارتخوان نیاز داریم؟
بسیاری از پذیرندگان گمان میکنند که ریست کردن دستگاه پوز همواره سرعت تراکنشها را افزایش میدهد. اما کارشناسان این تصور را یک باور نادرست میدانند. فرآیند ریست فکتوری کارتخوان اهداف کاملاً مشخص فنی دارد که در ادامه به آنها اشاره میکنیم:
- حل اختلالات سیستمعامل: نرمافزار کارتخوانها گاهی به دلیل تداخلهای پردازشی دچار هنگی یا قفل کامل میگردد. بازنشانی، سیستم را دوباره راهاندازی میکند.
- رفع خطاهای ارتباطی: مشکلات شبکه سیمکارت یا وایفای گاهی با بازنشانی تنظیمات شبکه و پیکربندی مجدد برطرف میگردد.
- تغییر مالکیت دستگاه: در زمان واگذاری دستگاه به شخص جدید، باید تمام دادههای پذیرنده قبلی را پاک کنید.
- فراموشی رمز سرپرست: در صورت مسدود شدن رمزهای مدیریتی، بازنشانی تنها راه باز کردن دسترسیها خواهد بود.
- حل خطاهای سختافزاری جزئی: بروز مشکل در برخی قطعات کارتخوان مانند نوسان ولتاژ باتری گاهی خطای تمپر ایجاد میکند. ریست نرمافزاری به حل این خطاها کمک فراوانی مینماید.
تفاوت ریست فکتوری کارتخوان اندرویدی با مدلهای سنتی
دستگاههای پوز بر اساس نوع سیستمعامل خود به دو دسته کلی تقسیم میگردند. فرآیند بازنشانی در این دو گروه تفاوتهای اساسی دارد.
دستگاههای پوز اندرویدی
این تجهیزات دارای سیستمعامل اندروید و صفحه نمایش لمسی بزرگ هستند. شما میتوانید به راحتی از طریق منوی تنظیمات گزینه بازنشانی به تنظیمات کارخانه را بیابید. سیستم در این حالت تمام نرمافزارها و اطلاعات ذخیرهشده را به طور کامل حذف خواهد کرد. پس از آن، باید برنامه بانکی مخصوص را دوباره روی کارتخوان نصب کنید.
دستگاههای پوز لینوکسی و سنتی
این مدلها فاقد سیستمعامل اندروید هستند و از منوهای اختصاصی بهره میبرند. در این دستگاهها گزینه مستقیمی به نام ریست فکتوری وجود ندارد. شما برای بازنشانی باید ابتدا پیکربندی قبلی را پاک کنید. سپس کارشناس شرکت پشتیبان، اپلیکیشن جدید را بر روی دستگاه نصب مینماید.
راهنمای گام به گام ریست فکتوری کارتخوان بر اساس برندها
هر یک از برندهای معروف بازار کارتخوان، روشهای متفاوتی را برای بازنشانی سیستم در نظر گرفتهاند. در این بخش روشهای رایج را بررسی میکنیم.
۱. نحوه ریست کردن کارتخوانهای پکس (PAX S90, S910, D210)
برند پکس از محبوبترین برندها در ایران به شمار میرود. برای ریست سختافزاری یا بازنشانی پیکربندی این مدلها مراحل زیر را دنبال کنید:
- ریست سختافزاری ساده: ابتدا دکمه خاموش/روشن را نگه دارید تا دستگاه خاموش گردد. در صورت عدم پاسخدهی، باتری را خارج کنید. پس از چند ثانیه دوباره باتری را جا بزنید و پوز را روشن کنید.
- پاک کردن تراکنشها: دکمه منو را فشار دهید. کد ۷۶ را وارد کنید. سیستم رمز سرپرست را درخواست میکند. رمز پیشفرض (معمولاً ۰۰۰۰ یا ۱۲۳۴) را وارد کنید تا اطلاعات تراکنشها پاک گردند.
- بازنشانی رمز مسدود: اگر رمز پذیرنده را اشتباه وارد کنید، حساب ترمینال مسدود میگردد. برای حل این مشکل، وارد بخش فروشنده شوید. گزینه ترمینال و سپس بازنشانی رمز را انتخاب کنید. اکنون باید با پشتیبانی شرکت پرداخت تماس بگیرید تا کد جدید را دریافت کنید.
۲. نحوه بازنشانی تنظیمات در کارتخوانهای وریفون (Verifone 675, 680)
کارتخوانهای وریفون امنیت بسیار بالایی دارند. ریست کردن نرمافزاری این دستگاهها نیازمند دقت بیشتری است. برای انجام پیکربندی مجدد وریفون ۶۷۵ مراحل زیر را طی کنید:
- ابتدا یک سیمکارت فعال همراه اول یا ایرانسل دارای اعتبار کافی را درون شیار قرار دهید.
- دکمه سبز رنگ دستگاه را به مدت ۱۰ ثانیه نگه دارید تا پوز روشن گردد.
- پس از مشاهده لوگوی شرکت پرداخت، سریعاً دکمه منو (اولین دکمه بالا از سمت راست) را فشار دهید.
- گزینه دوم یعنی پیکربندی بانکی را انتخاب کنید.
- رمز مخصوصی را که پشتیبانی به شما داده است وارد نمایید.
- گزینه تنظیمات پایانه و سپس شناسه پذیرنده را انتخاب کنید. کد پذیرنده خود را ثبت و ذخیره کنید.
- شناسه پایانه (کد ترمینال) را نیز در بخش مربوطه وارد کرده و دکمه سبز را بزنید.
- با فشردن دکمه قرمز به منوی قبل بازگردید و گزینه راهاندازی اولیه را انتخاب کنید. دستگاه در این حالت ریست میگردد و اطلاعات جدید را دریافت میکند.
۳. نحوه ریست و رفع تمپر کارتخوان نیوپوز (Newpos 7210)
دستگاه نیوپوز ۷۲۱۰ سرعت تراکنش بسیار بالایی دارد. اما گاهی با خطای تمپر یا قفل منو مواجه میگردد. برای بازنشانی تنظیمات این دستگاه به روش زیر عمل کنید:
- ابتدا با فشردن دکمه پاور، دستگاه را خاموش کنید.
- دکمه منو (دکمه بالای کلید قرمز) را به همراه دکمه روشن/خاموش به صورت همزمان نگه دارید.
- با ورود به منوی سیستم، گزینه پاکسازی حافظه یا بازنشانی را انتخاب کنید.
- کدهای پیشفرض مدیریت را برای تایید فرآیند وارد کنید.
- در صورتی که دستگاه با خطای تمپر قفل گردد، باید فایل سیستم جدید را از طریق رایانه روی کارتخوان بارگذاری کنید. این کار به تخصص فنی نیاز دارد.
هشدارهای امنیتی بسیار مهم پیش از ریست فکتوری کارتخوان
فرآیند بازنشانی تنظیمات کارخانه همواره با ریسکهایی همراه است. پیش از اقدام به ریست فکتوری، نکات زیر را با دقت مطالعه کنید:
- حذف اطلاعات پیکربندی: با انجام ریست فکتوری، کدهای ترمینال و پذیرنده متصل به حساب بانکی به طور کامل پاک میگردند. شما باید این کدها را از قبل یادداشت کنید.
- غیرفعال شدن موقت پایانه: پس از ریست، دستگاه تا زمان تعریف مجدد پارامترها هیچ تراکنشی را پردازش نخواهد کرد.
- نیاز به کدهای فعالسازی: برای راهاندازی مجدد باید با شرکت پرداخت الکترونیک خود تماس بگیرید. آنها کدهای فعالسازی جدید را برای شما ارسال خواهند کرد.
- خطر قفل شدن سختافزاری: وارد کردن کدهای اشتباه در منوهای مدیریتی وریفون یا پکس ممکن است برد اصلی دستگاه را قفل کند. در این حالت هزینه تعمیرات سنگینی به شما تحمیل خواهد شد.
اگر در انجام هر یک از این مراحل با ابهام روبرو شدید، توصیه میکنیم با کارشناسان ما ارتباط برقرار کنید. شما میتوانید از طریق صفحه تماس با ما مشاورههای تخصصی را به صورت رایگان دریافت کنید.
جدول مقایسه روشهای ریست در انواع کارتخوان
پذیرندگان میتوانند با استفاده از جدول زیر، تفاوت روشهای بازنشانی را در برندهای مختلف به سرعت بررسی کنند:
| برند دستگاه | نوع سیستمعامل | روش ریست نرمافزاری | نیازمند تماس با پشتیبانی |
|---|---|---|---|
| پکس (PAX) | لینوکس / اختصاصی | پاکسازی تراکنشها با کد منو | بله (در صورت مسدود شدن رمز) |
| وریفون (Verifone) | اختصاصی | منوی پیکربندی بانکی و راهاندازی مجدد | بله (جهت دریافت کدهای پایانه) |
| نیوپوز (Newpos) | لینوکس | ورود به منوی سیستم با کلیدهای ترکیبی | بله (جهت رفع خطای تمپر سختافزاری) |
| کارتخوانهای اندرویدی | اندروید | گزینه بازنشانی کارخانه در منوی تنظیمات | خیر (مگر برای نصب مجدد برنامه بانکی) |
بررسی عمیق خطای تمپر و ارتباط آن با ریست فکتوری کارتخوان
یکی از شایعترین مشکلاتی که پذیرندگان را به ریست فکتوری کارتخوان واگذار میکند، بروز خطای تمپر (Tamper) است. کلمه تمپر در لغت به معنای دستکاری فیزیکی یا نرمافزاری دستگاه پوز است. این مکانیسم حفاظتی مانع از سرقت اطلاعات بانکی مشتریان میگردد. در ادامه دلایل اصلی وقوع این خطا را شرح میدهیم:
ضربه فیزیکی شدید
کارتخوانهای سیار معمولاً در اثر جابجایی دچار سقوط میگردند یا ضربه میبینند. سنسورهای داخلی ضربه را تشخیص داده و بلافاصله برد اصلی را قفل میکنند. در این حالت، دستگاه پیام خطای تمپر را نمایش میدهد.
نوسانات ولتاژ و باتری بکاپ
درون هر کارتخوان یک باتری بکاپ کوچک سکهای قرار دارد. این باتری وظیفه تغذیه دائم چیپهای امنیتی را بر عهده دارد. با کاهش ولتاژ این باتری به زیر ۳ ولت، سنسورهای امنیتی فعال میگردند. در نتیجه، سیستم فاقد عملکرد شده و نیاز به تعویض باتری خواهد داشت.
باز کردن غیرمجاز بدنه دستگاه
پروتکلهای امنیتی به هیچ کاربری اجازه باز کردن بدنه کارتخوان را نمیدهند. با باز شدن کوچکترین پیچ، کلیدهای امنیتی پاک میگردند. برای رفع این مشکل، تعویض فیزیکی باتری بکاپ و نصب مجدد سیستمعامل الزامی است.
افسانهها و واقعیتها درباره افزایش سرعت با ریست کارتخوان
بسیاری از صاحبان فروشگاهها تصور میکنند که حافظه کارتخوان پس از مدتی اشباع میگردد. آنها معتقدند ریست فکتوری کارتخوان سرعت کارت کشیدن را دو برابر میکند. اما حقیقت فنی چیز دیگری است.
حافظه داخلی دستگاههای پوز به گونهای طراحی میگردد که اطلاعات تراکنشها حجم ناچیزی را اشغال میکنند. سیستم اطلاعات تراکنشهای قبلی را به طور خودکار مدیریت مینماید. بنابراین، پر شدن حافظه تراکنش تأثیری بر سرعت پردازش رم یا پردازنده مرکزی ندارد. افت سرعت تراکنش معمولاً به دلیل ضعف آنتندهی اپراتور یا شلوغی سرورهای بانکی رخ میدهد. پیشنهاد میکنیم به جای ریستهای مکرر، محل قرارگیری دستگاه پوز خود را تغییر دهید. همچنین استفاده از سیمکارتهای نسل جدید کیفیت تراکنشها را ارتقا میدهد.
کدهای مدیریتی و رمزهای پیشفرض کارتخوانها
برای ورود به منوی پیکربندی و بازنشانی دستگاههای پوز به کدهای خاصی نیاز دارید. ما در این بخش رایجترین رمزهای پیشفرض را برای شما آماده کردهایم. با این حال توجه داشته باشید که این رمزها ممکن است توسط شرکت پشتیبان تغییر کرده باشند:
- رمز پیشفرض پکس اس ۹۰: معمولاً ۰۰۰۰۰۰ یا ۱۲۳۴ یا ۰۰۰۰ است.
- رمز منوی ریکاوری وریفون: کدهای ۱۲۳۴۵ یا ۳۵۸۴۱۰۸ در مدلهای قدیمی کاربرد دارند.
- رمز رفع تمپر سریع پکس: در برخی مدلهای اس ۹۰ با وارد کردن کد ۹۸۷۶ میتوانید نرمافزار قبلی را پاک کنید.
- رمز سرپرست نیوپوز ۷۲۱۰: معمولاً کدهای ۱۲۳۴ یا ۸۸۸۸۸۸ دسترسیهای لازم را به شما میدهند.
اقدامات ضروری پس از ریست فکتوری کارتخوان
پس از اینکه فرآیند بازنشانی سیستم را با موفقیت پشت سر گذاشتید، دستگاه شما کاملاً فاقد برنامه میگردد. برای راهاندازی مجدد پوز و برقراری ارتباط با شبکه بانکی باید مراحل زیر را با دقت طی کنید:
تنظیمات ارتباطی و شبکه (APN)
اگر از کارتخوان سیار سیمکارتی استفاده میکنید، باید نام نقطه دسترسی یا همان APN را متناسب با اپراتور خود (همراه اول، ایرانسل یا رایتل) تعریف کنید. بدون تعریف درست این پارامتر، دستگاه پوز توانایی اتصال به اینترنت را نخواهد داشت.
وارد کردن کدهای پایانه و پذیرنده
شرکت پرداخت الکترونیک برای هر فروشگاه یک کد ترمینال ۸ رقمی و یک کد پذیرنده ۱۵ رقمی صادر میکند. شما باید این کدها را در منوی پیکربندی کارتخوان وارد نمایید. پس از ثبت کدهای مذکور، دستگاه اولین تراکنش آزمایشی را ثبت خواهد کرد.
تست چاپ و انجام تراکنش آزمایشی
در پایان کار، یک تراکنش با مبلغ کم (مثلاً ۱۰۰۰ ریال) انجام دهید. پس از تایید تراکنش، پرینتر حرارتی باید رسید مشتری و فروشنده را به درستی چاپ کند. این فرآیند موفقیتآمیز بودن ریست فکتوری کارتخوان را اثبات میکند.
خلاصه و نتیجهگیری
عملیات ریست فکتوری کارتخوان ابزاری کارآمد برای رفع باگهای نرمافزاری و راهاندازی مجدد پایانه فروش است. این کار اطلاعات اضافی انباشته در حافظه موقت را پاک میکند. اما به یاد داشته باشید که این فرآیند لزوماً سرعت کارت کشیدن را چند برابر نخواهد کرد. برای حل دائمی افت سرعت، بررسی وضعیت آنتندهی سیمکارت اهمیت بیشتری دارد.
همواره از سلامت قطعات فیزیکی دستگاه خود اطمینان حاصل کنید. خرابی قطعاتی مانند سوکت شارژ یا باتری، عملکرد پردازنده را مختل میکند. کاربران عزیز میتوانند جهت کسب اطلاعات جامعتر درباره نحوه نگهداری از پوزهای سیار و ثابت، مقالات آموزشی دیگر را در وبلاگ ما مطالعه نمایند. متخصصان فنی ما همواره آماده ارائه خدمات پشتیبانی به شما کسبوکارهای گرامی هستند.
